Tjukkare lommebok for folk flest i 2019

Norske arbeidstakere kan se fram til et godt lønnsoppgjør i 2019, tror prognosemakerne.
Foto: Gorm Kallestad / NTB scanpix / NPK

Norske arbeidstakere kan se fram til et godt lønnsoppgjør i 2019, tror prognosemakerne. Foto: Gorm Kallestad / NTB scanpix / NPK Foto:

Av

Nordmenn flest får nokre kroner meir å rutte med neste år, trur prognosemakarane. Rentene skal opp, men det skal òg lønnsveksten.

DEL

– Det går godt i norsk økonomi. Pilene peikar i riktig retning, smidigheita går ned og sysselsetjinga opp, seier finansminister Siv Jensen (Frp) til NTB.

Nordmenn kan derfor sjå fram til solid vekst i fastlandsøkonomien på mellom 2,5 og 2,7 prosent i 2019.

– Den økonomiske veksten tek seg opp, og det er optimisme i næringslivet. Utsiktene for neste år er gode, er Jensens optimistiske prognose.

To rentehopp

Styrkt vekst betyr òg høgare renter. Noregs Banks prognose tilseier to rentehopp neste år. Dei kan komme i mars og september og betyr auka utlånsrenter frå bankane.

– Det påverkar innhaldet i lommeboken for dei aller fleste. Kor hardt det vil ramme, kjem an på kor stort lån du har, og kor stort rom du har i økonomien din for auka utgifter, seier Nordeas forbrukerøkonom Elin Reitan til NTB.

– Den gode nyheita er at det er forventa eit veldig godt lønnsoppgjer. Det kan vege opp for renteoppgangen for mange, forklarer ho.

Forbrukerøkonomen rår folk til å skaffe seg oversikt over kva renteauke betyr for privatøkonomien. Ho oppfordrar oss samtidig til å stille krav til bankane no som renta går opp, og spriket mellom kva for ei utlånsrente ulike bankar tilbyr, truleg vil auke.

Færre ledige

Arbeidsløysa kjem truleg til å falle vidare neste år, til 3,8 prosent, ifølgje DNBS ferske prognose.

Det betyr ikkje berre at dei fleste av oss held på jobben – det blir òg auka konkurranse om arbeidskrafta, noko som ber bod om ein lønnsvekst på 3,2 prosent, ifølgje SSB og Noregs Bank.

– Eit strammere arbeidsmarknad gjer at vi arbeidarar får større makt i lønnsoppgjeret, seier Reitan.

Samtidig er det eit ope spørsmål kor stor reallønnsveksten blir. Det avheng nemleg av prisveksten. Statistisk sentralbyrå (SSB) slo nyleg fast at årets lønnsvekst vart eten opp av straumsjokket etter tørkesommaren.

Skattekutt, auka barnetrygd

Dessutan får budsjettavtalen ein viss innverknad på lommeboka neste år – for nokre av oss:

*Skattesatsen på alminneleg inntekt blir redusert frå 23 til 22 prosent, men samtidig blir trinnskatten regulert slik at effekten på skattenivået for hushald blir lite endra.

*Barnetrygda aukar frå 1. mars med 84 kroner i månaden.

*Bustøtta blir auka slik at einslege alderspensjonistar med minstepensjon ikkje mistar bustøtte ved auka minstepensjon med 4.000 kroner.

*Endra flypassasjeravgift kan gjere det billegare å fly til Europa, men dyrare å fly interkontinentalt.

Reitan seier folk òg kan førebu seg litt på at momsfritaket for småhandel frå utlandet på inntil 350 kroner forsvinn frå 1. januar 2020.

– Viss du på tampen av neste år byrjar å bestille varer frå butikkar i til dømes Kina, kan det ta tid før dei kjem. Viss dei ikkje kjem før i 2020, blir dei langt dyrare.

– Usikkerheit

I det store bildet kan forhold utanfor Noreg vere den største trusselen mot norsk økonomi og lommeboka til nordmenn.

For sjølv om investeringsviljen i norsk næringsliv er breitt anlagt og no gjeld fleire næringar og over heile landet, finst det nokre mørke skyer som Noreg ikkje kan påverke, ifølgje finansministeren.

– Det er nokre usikkerheitsfaktorar som kjem til å prege norsk økonomi. Det gjeld tollbarrierar og handelsutfordringar internasjonalt, og det gjeld konsekvensane av brexit, seier Jensen.

– For ein liten, open økonomi som den norske, som er avhengig av å få omsett varene sine på den internasjonale marknaden, er ikkje det gode nyheiter. Dette er forhold vi ikkje rår over.

Artikkeltags